Wentyle 6.0: darmowy program do projektowania wentylacji, który oszczędza godziny

Ile godzin tracisz na ręcznym zestawianiu materiałów do projektu wentylacji, w którym kanały zmieniają się trzy razy na każde piętro, a kosztorysant dzwoni po raz czwarty z pytaniem o średnice? Jeśli odpowiedź brzmi „za dużo", to poniższy tekst jest skierowany właśnie do Ciebie. Zebrane tu informacje sięgają głębiej niż standardowe zestawienie funkcji.

• Projektowanie wentylacji po ścieżce w AutoCAD krok po kroku
• Darmowe programy do projektowania wentylacji porównanie z Fluid Desk i Revit
• Zestawienia materiałów KNR w programie Wentyle jak wygenerować gotowy kosztorys

Projektowanie wentylacji po ścieżce w AutoCAD krok po kroku

Projekt po ścieżce oznacza rysowanie trasy kanału punkt po punkcie, a oprogramowanie samo dobiera kształtki i oblicza spadki ciśnienia. To podejście skraca czas pracy z kilku godzin do kilkunastu minut w typowym domu jednorodzinnym.

Mechanizm jest prosty fizycznie. Po wybraniu punktu startowego i kolejnego węzła program wstawia automatycznie kolano o promieniu równym 1,5 średnicy kanału, bo taki promień minimalizuje stratę miejscową. W kanałach prostych prędkość powietrza nie spada, a kolano o mniejszym promieniu potrafi „zjeść" nawet 30 procent wydajności wentylatora.

Pierwszy krok to pobranie pliku instalacyjnego ze strony producenta. Wersja 6.0 działa na Windows 10 i 11 w architekturze x64, wymaga 4 GB RAM oraz procesora z obsługą SSE4.2, ale na słabszym sprzęcie też ruszy, chociaż rendering 3D potrafi spowolnić. Po instalacji kreator pyta o ścieżkę do AutoCAD-a, BricsCAD-a, IntelliCAD-a, GstarCAD-a lub 4M-IntelliCAD-a.

Drugi krok to wybór biblioteki producenta. Wbudowane katalogi Alnor pokrywają około 85 procent typowych zastosowań mieszkaniowych i biurowych. Pozostałe 15 procent, czyli nietypowe kształtki albo elementy akustyczne, można uzupełnić ręcznie poprzez edytor komponentów, który zapisuje nową bryłę w formacie DXF.

Przy pierwszym uruchomieniu warto ustawić jednostki projektu na milimetry, a warstwę „wentylacja" przypisać do koloru zielonego. Gdy w pliku znajdą się też instalacje wod-kan, brak jednoznacznych kolorów skutkuje kolizjami widocznymi dopiero na etapie koordynacji międzybranżowej.

Trzeci krok to prowadzenie ścieżki. Kliknięcie w punkcie A, potem w B, potem w C tworzy ciąg kanałów prostych i kolan. W chwili przeciągnięcia kursorem nad kolejny węzeł program wyświetla podpowiedź z automatycznie wyliczoną średnicą na podstawie przepływu oraz dopuszczalnej prędkości, domyślnie 3 m/s dla kanałów nawiewnych i 4 m/w dla wywiewnych.

Czwarty krok to zaawansowane obliczenia w wersji AutoCAD. Po narysowaniu trasy moduł obliczeniowy wyznacza stratę ciśnienia, dobiera nawiewnik albo kratkę oraz wskazuje wymagany wydatek wentylatora. Wynik jest generowany w formacie PDF oraz XML, co ułatwia późniejsze przesłanie danych do kosztorysanta.

Darmowe programy do projektowania wentylacji porównanie z Fluid Desk i Revit

Rynek darmowych narzędzi CAD do wentylacji obejmuje dziś cztery rozwiązania, które warto znać przed podjęciem decyzji. Poniższa tabela pokazuje kluczowe różnice w jednym miejscu, bez konieczności przekopywania się przez kilkanaście witryn producentów.

Fluid Desk kusi zerową ceną, lecz jego bezpłatna edycja zabrania projektowania instalacji dla celów komercyjnych, co wyklucza go z codziennej pracy biura projektowego. Ventpack wyróżnia się otwartym kodem źródłowym, ale od kilku lat nie otrzymał większych aktualizacji i nie wspiera bibliotek producentów europejskich.

Revit w wersji studenckiej oferuje zaawansowane modelowanie BIM, ale licencja wygasa po trzech latach i nie może być używana w zleceniach komercyjnych. Dla studenta Politechniki to dobra opcja na czas nauki, lecz dla praktykującego inżyniera szybko staje się bezużyteczny.

Wentyle 6.0 wyróżnia się tym, że łączy brak opłat licencyjnych z pełną biblioteką Alnor oraz obsługą czterech popularnych platform CAD jednocześnie. Aktualizacja z wersji 5.x na 6.0 wyszła w marcu 2024 i wprowadziła szybszy moduł obliczeniowy oraz poprawioną zgodność z BricsCAD V24.

Praktyczny scenariusz dla domu jednorodzinnego o powierzchni 180 m² pokazuje różnicę. W Revicie narysowanie trasy nawiewnej do sypialni zajmuje około 25 minut, w Wentyle te same czynności trwają 8 minut, a automatyczne zestawienie materiałów pojawia się od razu po zakończeniu ścieżki.

Zestawienia materiałów KNR w programie Wentyle jak wygenerować gotowy kosztorys

Zestawienie materiałów w formacie KNR to największa oszczędność czasu w całym procesie projektowym. Norma KNR 2-17 opisuje każdy element instalacji wentylacyjnej jako osobną pozycję z określonym nakładem robocizny i materiału.

Mechanizm generowania opiera się na przypisaniu każdego narysowanego elementu do konkretnej pozycji w bazie KNR. Kiedy rysujesz kanał prosty o długości 2 metrów i średnicy 200 mm, program automatycznie dodaje do zestawienia pozycję „kanał z blachy stalowej ocynkowanej, średnica 200 mm" z odpowiednim współczynnikiem przeliczeniowym.

Po zakończeniu rysowania wybierasz z menu opcję „Eksport zestawienia" i wskazujesz format docelowy. Wspierane są XLSX, CSV oraz natywny format programu Kosztorys. Plik XLSX zawiera kolumny: numer pozycji KNR, opis elementu, jednostka miary, ilość oraz cena jednostkowa netto.

Typowy projekt domu jednorodzinnego generuje zestawienie obejmujące od 80 do 120 pozycji. Bez programu stworzenie takiego zestawienia ręcznie zajmuje od 3 do 6 godzin, a błędy pojawiają się w około 7 procentach pozycji. Po przejściu na Wentyle czas spada do 2 minut, a błędy ograniczają się do pomyłek przy ręcznym wprowadzaniu komponentów niestandardowych.

Warto wiedzieć, że baza KNR wbudowana w program aktualizuje się automatycznie przy każdym uruchomieniu, o ile komputer ma dostęp do internetu. Aktualna wersja bazy odpowiada KNR 2-17 z 2023 roku, więc pozycje wprowadzone w 2024 r. już się nie zmienią bez ręcznej edycji.

Checklist przed pierwszym projektem

• Zweryfikuj wymiary pomieszczeń w dokumentacji architektonicznej, różnica 5 cm potrafi wywrócić całą trasę.
• Sprawdź wymagania normy PN-EN 16798 dla minimalnych strumieni powietrza w danym typie pomieszczenia.
• Dobierz średnice kanałów tak, aby prędkość nie przekraczała 3 m/s w przewodach nawiewnych.
• Oblicz spadek ciśnienia na każdym odcinku trasy jeszcze przed generowaniem zestawienia.

Pięć najczęstszych błapek w pierwszych projektach

Pierwsza pułapka to brak skalowania rysunku. W projekcie 1:50 kanał 200 mm rysowany jako 200 mm wygląda poprawnie, lecz w skali 1:100 staje się dwa razy za mały. Rozwiązaniem jest włączenie funkcji „Rysuj w skali wydruku" w ustawieniach programu.

Druga to niezgodne warstwy. Kanały nawiewne trafiają na warstwę wywiewną i odwrotnie, co generuje chaos przy późniejszej koordynacji międzybranżowej. Warto na początku projektu utworzyć odrębne warstwy: „WENT-NAW", „WENT-WYW", „WENT-IZOL".

Trzecia to pominięcie izolacji. Kanały przechodzące przez nieogrzewane poddasze wymagają izolacji termicznej o grubości minimum 50 mm, a program domyślnie jej nie dodaje. Izolację trzeba wskazać ręcznie w edytorze trasy, inaczej kosztorys będzie zaniżony o 10-15 procent.

Czwarta to brak rezerwy na regulację. Zawory regulacyjne i przepustnice potrafią zmienić opory instalacji o 20 procent, więc warto od razu przewidzieć miejsce na ich montaż w najbardziej newralgicznych punktach trasy. Piąta to ignorowanie norm akustycznych, które w sypialni ograniczają hałas wentylatora do 25 dB. Bez analizy akustycznej w module AlnorSILENT można łatwo przekroczyć ten próg.

Instrukcja szybkiego startu w 15 minut

Pobierz plik instalacyjny ze strony producenta, rozpakuj archiwum i uruchom instalator z uprawnieniami administratora. Po instalacji otwórz AutoCAD-a albo BricsCAD-a, wpisz polecenie „Wentyle" w pasku komend i zaakceptuj warunki licencji.

Załaduj bibliotekę Alnor, wybierz „Nowy projekt" i ustaw jednostki na milimetry. Narysuj prostokąt reprezentujący rzut pomieszczenia, a potem kliknij w punkt startowy wentylacji oraz kolejne punkty trasy kanału. Program automatycznie dobierze średnice i kształtki.

Po zakończeniu trasy kliknij „Eksport zestawienia" i wybierz format XLSX. Otwórz plik w Excelu, dodaj ceny jednostkowe i gotowe. Cały cykl w typowym scenariuszu testowym zajmuje od 12 do 15 minut, a pierwsza poprawna instalacja pojawia się zwykle po dwóch lub trzech próbach.

Wentyle 6.0, darmowy program do projektowania wentylacji z bibliotekami Alnor, sprawdza się w codziennej pracy biura projektowego oraz w zadaniach studenckich. Jeśli szukasz narzędzia, które połączy zero kosztów licencyjnych z polskimi bibliotekami i obsługą kilku CAD-ów jednocześnie, pobierz wersję 6.0 i przetestuj na własnym projekcie. Szczególnie dobrze działa ono przy remontach obiektów, gdzie każdy etap wymaga szybkiej weryfikacji trasy, na przykład podczas remontów w Warszawie, gdzie oprogramowanie CAD przyspiesza koordynację z ekipami wykonawczymi.

Źródła danych i normy

Informacje oparte na normie PN-EN 16798 (wymagania energetyczne dla systemów wentylacyjnych), KNR 2-17 (nakłady rzeczowe na instalacje wentylacyjne), dokumentacji technicznej biblioteki Alnor 2024 oraz specyfikacji formatu DXF/DWG. Strona producenta programu: wentyle.com.pl. Aktualna wersja bazy KNR odpowiada wydaniu z 2023 roku.